Het begrip ‘humanitair oorlogsrecht’ was lange tijd voor veel mensen onbekend. Tegenwoordig verschijnt het bijna dagelijks in het nieuws.

Dat maakt onze tentoonstelling over dit onderwerp actueler dan ooit.

Op deze pagina vind je meer verdieping. We verwijzen naar artikelen die sinds de opening van de tentoonstelling in de media zijn verschenen en die verschillende nieuwssituaties over dit onderwerp belichten.

Koop hier je tickets voor Loevestein
Oorlog

Waarom een tentoonstelling over Oorlogsrecht op Slot Loevestein?

Hugo de Groot is wereldberoemd vanwege zijn ontsnapping in een boekenkist, maar zijn échte nalatenschap is zijn boek De Iure Belli ac Pacis (Over het recht van oorlog en vrede) uit 1625. Het idee dat oorlog grenzen nodig heeft ontstond al duizenden jaren eerder – van de Code van Hammurabi (18e eeuw v. Chr.) tot de Wet van de Onschuldigen (697 na Chr.) – maar Hugo gaf het denken over recht en vrede in de 17e eeuw een revolutionaire impuls.

Als jurist redeneerde hij vanuit universele en rationele principes, los van geloof of politieke macht, en bepleitte hij het beperken van geweld en het beschermen van burgers. Hij legde daarmee de basis voor het Humanitair Oorlogsrecht zoals we dat vandaag nog kennen. Zijn ideeën zijn tijdloos en actueel, en maken deze plek de logische locatie voor deze tentoonstelling.

Sindsdien is het Humanitair Oorlogsrecht uitgegroeid tot een universeel netwerk van verdragen, protocollen en beginselen – steeds aangepast aan een veranderende wereld.

Wat je gaat zien en beleven in de tentoonstelling

In de historische ruimtes van het kasteel maak je een tijdreis langs 400 jaar oorlog en recht.

In Hugo’s cel duik je in het verhaal van zijn ontsnapping uit Loevestein, zijn werk en zijn gedachtegoed. Een tijdlijn van 4000 jaar pogingen om oorlog te begrenzen ontdek je in de voormalige staatsgevangenis. Je ziet hoe conflicten leidden tot nieuwe wetten, verdragen en regels. Je ontmoet inspirerende figuren en leest indringende verhalen van voorvechters: van Henry Dunant en Bertha von Suttner tot Malala Yousafzai en jonge Oekraïense changemakers. Op de zolder van het kasteel beleef je een indrukwekkende dansinstallatie van kunstenaarscollectief Superposition, die voelbaar maakt wat regels in oorlog betekenen.

Praktische voorbeelden laten zien hoe het Rode Kruis, Artsen zonder Grenzen en KidsRights het oorlogsrecht in actie brengen. Je ziet én voelt waarom het Humanitair Oorlogsrecht ertoe doet.

Ook belangrijk voor kinderen

De tentoonstelling gaat over oorlog en regels – en dat is ook belangrijk voor kinderen. Want ook zij krijgen via school, nieuws of online iets mee over oorlog. Kinderen spelen bovendien een rol in het oorlogsrecht en de toekomst ervan: niet alleen als doelgroep, maar ook als voorvechters voor recht en vrede.

Er zijn speciale activiteiten waarmee kinderen op een speelse manier meer leren over de regels van oorlog en vrede – door te doen, te kijken en na te denken. Korte video’s, waaronder fragmenten van Het Klokhuis, leggen de onderwerpen helder en toegankelijk uit. Ook zijn er inspirerende verhalen van jonge winnaars van de Internationale Kindervredesprijs.

Zo maken we een moeilijke, maar belangrijke boodschap bespreekbaar voor alle leeftijden.

Samenwerkingen

In oorlogen zijn het vaak de meest kwetsbaren die het hardst geraakt worden. Gelukkig zijn er organisaties die opstaan om hen te beschermen. Deze tentoonstelling is dan ook tot stand gekomen in samenwerking met het Rode Kruis, KidsRights en Artsen zonder Grenzen.

  • Het Rode Kruis is hoeder van het humanitair oorlogsrecht. Als neutrale organisatie zet het zich wereldwijd in voor bescherming van slachtoffers en verspreiding van kennis over het recht.
  • KidsRights komt op voor kinderrechten wereldwijd, juist ook in conflictgebieden. Het helpt kinderen die opgroeien met oorlog en geweld, zodat zij weer kunnen leren, spelen en vertrouwen krijgen in de toekomst. Jaarlijks reikt het de Internationale Kindervredesprijs uit.
  • Artsen zonder Grenzen biedt als neutrale organisatie medische zorg in conflictgebieden en spreekt zich uit tegen schendingen van het oorlogsrecht.
oorlogsrecht