Archeologische site

Wist jij dat Loevestein een archeologische site is? Weinig mensen realiseren zich dat zij iedere dag over onze geschiedenis lopen. Letterlijk, want onder onze voeten ligt een schat aan informatie: de sporen van het leven, wonen en werken van onze voorouders. Sommige dingen zijn gemakkelijk te herkennen, zoals schoenen, kleding, potten en zelfs botten. Van andere objecten is niet in één oogopslag duidelijk wat het was of waarvoor het gebruikt werd. Dan komt er wat meer speurwerk van de archeoloog aan te pas.

Bodemvondsten vertellen verhalen. Deze verhalen kunnen heel verschillend zijn. Soms is het bijzonder hoe een object in de bodem is beland, soms hoe het bewaard is gebleven en soms maakt juist het opgravingsverhaal het object zo interessant. Af en toe is het gevonden object zelf bijzonder. Omdat het zo gewoon is, of juist omdat het heel uniek is. Soms is het kapot, maar ook wel eens heel gaaf. Soms blijft het een raadsel hoe een vondst ergens terecht is gekomen en kunnen we het hoe en waarom nooit verklaren.

Loevestein is een archeologische site. Binnen de vesting lopen we dagelijks over de sporen van de levens van ridders, gevangenen en soldaten. De meeste collectie van Loevestein bestaat dan ook uit archeologica, die we zelf hebben opgegraven, zoals dit bord.

Een moraliserend bord

In de kasteelgracht zijn duizenden scherven gevonden. Na jarenlang puzzelen en passen zijn veel gebroken potten weer gelijmd. Zo kon ook een bord met een moraliserende boodschap worden gerestaureerd. Het gaat om een vroeg 16e eeuws bord met zogenoemde slibkrasdecoratie.

Bij deze techniek werd een nog ongebakken bord door de pottenbakker van een laagje witte kleipap voorzien. Hierin werden afbeeldingen gekrast, zodat de onderliggende kleur van het bord als afbeelding zichtbaar werd. Daarna werd het bord geglazuurd, gebakken en verkocht. De ingekraste afbeelding bevatte vaak een boodschap. Op dit bord is een duif met een vis in zijn bek ingekrast, met daarboven een grote kroon en daaronder een takje. Als we de afgebeelde symbolen vergelijken met andere voorwerpen met slibkrasdecoratie, krijgen ze een nieuwe betekenis. Zo staan de duif en de vis symbool voor vruchtbaarheid en lust, het takje symboliseert nieuw leven. De kroon wordt gezien als een bruidskroon, een gebruikelijk attribuut bij laatmiddeleeuwse huwelijken. De betekenis van de afbeelding is moraliserend bedoeld. Door het afbeelden van een negatief voorbeeld wilde men duidelijk maken hoe het juist wel hoort. Wellicht maant het bord tot kuisheid of is een boodschap voor een goed huwelijk. Of het gebroken bord ook iets zegt over het huwelijksgeluk is helaas onbekend.

 

Collectie Gelderland

Loevestein is tijdelijk gesloten vanwege het Corona-virus. Dat we gesloten zijn, betekent niet dat je niks van ons hoort. De komende tijd delen we een paar keer per week een item uit onze collectie met het daarbij behorende verhaal via de digitale weg. Op die manier krijg je een uniek kijkje achter de schermen. Klik hier voor een overzicht van alle verhalen.

Wist je dat je onze complete collectie ook online kunt bekijken op Collectie Gelderland?

Wil je meer weten over één van de collectie-items, stuur dan een e-mail naar marketing@slotloevestein.nl. Wie weet lees je hier binnenkort het achtergrondverhaal van dat stuk.